Książka to antologia charakterystycznych fragmentów wypowiedzi osób, które wzięły udział w konkursie „Czym było, jest i może być dla Ciebie miasto Poznań?” ogłoszonym w 2021 roku. Wydawnictwo pod redakcją naukową Macieja Frąckowiaka, Jacka Kubery, Krzysztofa Podemskiego oraz Marka Ziółkowskiego zestawia różnorodne opowieści o mieście, jego dziedzictwie i aktualnych wyzwaniach. Na podstawie analiz prac konkursowych redaktorzy prezentują także krótką refleksję nad wielkopolskimi mitami i stereotypami.
Prezentowane fragmenty prac pochodzą z czwartej edycji konkursu poświęconego Poznaniowi. Jego tradycja sięga inicjatywy Floriana Znanieckiego, który w 1928 roku w ramach przygotowań do Powszechnej Wystawy Krajowej przygotował pierwsze takie przedsięwzięcie badawcze w Polsce, jedyne w przedwojennej Rzeczypospolitej.
Na przestrzeni lat, kolejne edycje konkursu (1964, 1994 rok) pokazują zmieniający się obraz miasta oraz pozwalają na refleksję nad przemianami społecznymi.
Podstawową kategorią wyboru wypowiedzi jest koncepcja spojrzenia. Patrzeniem jako fenomenem miejskim zajmowali się między innymi Walter Benjamin, Georg Simmel, Florian Znaniecki czy w kontekście turystycznego widzenia miast John Urry oraz Krzysztof Podemski. Sięgnięcie po tę kategorię pozwoliło redaktorom ułożyć wypowiedzi konkursowe w trzech częściach. W konsekwencji, miasto zostało zaprezentowane z perspektywy indywidualnej, osobistej percepcji przestrzeni („Ja w mieście”), jako próby rysującej całościowe wizje („Poznań z lotu ptaka”) oraz w materiałach o cechach zaangażowanych, postulujące zmiany („Miasto, jakiego bym chciał(a)”), którym jest najbliżej do pojęcia „faktów społecznych” w rozumieniu Floriana Znanieckiego.
Książa, wydana przez Poznańskie Centrum Dziedzictwa jako elementem programu obchodów 770-lecia lokacji miasta Poznania, wpisuje się nurt prezentowania różnorodnych wypowiedzi, ocen i wspomnień, które dialogują między przeszłością a przyszłością. Z uwagi na swój normatywizujacy, ale także indywidualny charakter opowieści te tworzą miasto.
„Czym jest dla Ciebie miasto Poznań” to fascynujące zaproszenie do odkrywania miasta z perspektywy wielogłosu osób, które czują się z nim związane, i to niezależnie od czasu czy miejsca zamieszkiwania. Publikacja porywa różnorodnością spojrzeń, a przyjemność lektury wzmacnia pomysłowe przygotowanie merytoryczne i piękne wizualne opracowanie.
Publikacja wyników czwartej edycji unikalnego konkursu pamiętnikarskiego podkreśla wartość społecznych badań nad miastem i jego mieszkańcami. Jednak przede wszystkim, książka inspiruje do refleksji nad różnorodnością Poznania i daje nadzieję na jeszcze lepsze wykorzystanie tego potencjału przez władze oraz społeczność.
dr hab. Katarzyna Kajdanek
Tytuł: Czym jest dla Ciebie miasto Poznań? Spojrzenia osób uczestniczących w konkursie z 2021 roku
Redakcja naukowa: Maciej Frąckowiak, Jacek Kubera, Krzysztof Podemski, Marek Ziółkowski
Wydawca: Poznańskie Centrum Dziedzictwa
Partnerzy wydania: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Rozwoju Miasta i Współpracy Międzynarodowej Urzędu Miasta Poznania, Fundacja Naukowa im. Floriana Znanieckiego
Projekt: Lucyna Kaczmarkiewicz
Skład: Edyta Wojciechowska
Cena katalogowa: 55 zł
Poznan 2023